Lees verder
In 1990 had één op de drie volwassen Nederlanders (33%) naar eigen zeggen overgewicht. Sindsdien is het aantal Nederlanders met overgewicht sterk gestegen tot bijna de helft van alle volwassenen (49,3%) in 2015. Het percentage mensen met naar eigen zeggen obesitas is in dezelfde periode bijna verdrievoudigd van 5,5 tot 16% (Gezondheidsenquête). De laatste jaren is de stijging afgevlakt. Het RIVM publiceert op www.volksgezondheidenzorg.info de nieuwe cijfers over overgewicht in Nederland.

Bijna de helft van de volwassen Nederlanders is te zwaar

In 2017 had 48,7% van de Nederlanders van 18 jaar en ouder overgewicht. Overgewicht komt vaker voor bij mannen dan bij vrouwen. Bij obesitas (de ernstige vorm van overgewicht) is dat andersom: meer vrouwen hebben obesitas dan mannen. In totaal heeft 13,9% van de Nederlanders van 18 jaar en ouder obesitas. Overgewicht neemt toe met de leeftijd. Deze cijfers zijn gebaseerd op zelfrapportage van lengte en gewicht.

Meer overgewicht bij het ouder worden

Overgewicht komt bij volwassen mannen en vrouwen steeds vaker voor naarmate zij ouder worden. Bij mannen neemt het overgewicht vanaf 65 niet verder toe. Bij vrouwen blijft overgewicht toenemen naarmate zij ouder worden. Deze cijfers zijn gebaseerd op zelfrapportage van lengte en gewicht.

 

 

Bijna 14% van de jeugd heeft overgewicht

Van de kinderen van 4 tot en met 17 jaar oud had 13,5% in 2017 overgewicht, waarvan 2,8% obesitas. Jongens van 4 tot en met 11 jaar hebben vaker overgewicht dan meisjes. Bij obesitas is dat andersom. In de leeftijdsgroep 12 tot en met 17 jaar komt zowel overgewicht als obesitas meer voor bij meisjes dan bij jongens.

Meeste overgewicht en obesitas onder laagstopgeleiden

Overgewicht komt het vaakst voor onder de laagstopgeleiden en het minst onder de hoogstopgeleiden. Het verschil tussen deze twee groepen is 25 procentpunt, bij hoogopgeleiden 41%, bij laagopgeleiden 66%. Ook obesitas komt het meest voor onder de laagstopgeleiden en het minst onder de hoogstopgeleiden (22,9 versus 8,6%). Bij deze resultaten is geen rekening gehouden met verschillen in leeftijd en geslacht tussen de opleidingsgroepen.

 

Overgewicht, alcoholgebruik en roken

Van de volwassenen (25 jaar en ouder) is 3,5% te zwaar en tegelijkertijd een zware gebruiker van alcohol. De odds ratio (OR) voor overgewicht en zwaar alcoholgebruik is 1,20 (p<0,001). Het komt dus vaker voor dat één en dezelfde persoon zowel overgewicht heeft als zwaar alcoholgebruiker is dan op basis van toeval verwacht mag worden. Met andere woorden: beide risicofactoren clusteren en de één vergroot het risico op de ander. Dit blijkt uit gegevens van de Nederlandse bevolking van 25 jaar en ouder uit de Gezondheidsmonitor GGD’en, CBS en RIVM (2012). Een mogelijke verklaring voor deze clustering is dat excessief alcoholgebruik samenhangt met de risicofactoren voor overgewicht, namelijk ongezond eten en weinig bewegen (Wendel-Vos et al., 2007).

De combinatie overgewicht en dagelijks roken komt voor bij 7% van de 25-plussers. Maar overgewicht vormt met roken geen cluster en blijkt juist te clusteren met niet-roken (OR= 0,78; p<0,001) (Gezondheidsmonitor GGD’en, CBS en RIVM).

Meer informatie en de links naar de verschillende rapporten en informatie over de trends en de gevolgen is te vinden op www.volksgezondheidenzorg.info